Baba (babka) drożdżowa z jabłkami
Baba drożdżowa z jabłkami, nazywana też babką, ma okrągły kształt z pionowymi rowkami i charakterystycznym „kominem” pośrodku. Z zewnątrz jest jasnobrązowa, w środku jasnożółta. Ciasto jest gąbczaste, lekkie, wilgotne i puszyste, lekko słodkie, przełamane kwaskowymi kawałkami jabłek. Pochodzi z Lubelszczyzny, a szczególnie dobrze znają ją mieszkańcy Lublina i okolicznych wsi. Od 2015 roku znajduje się na Liście Produktów Tradycyjnych (LPT).
Jabłka z lubelskich sadów
Lubelszczyzna to region sadowniczy, w którym od dawna dominują jabłonie. Duża część zbiorów wyjeżdżała na sprzedaż, także za granicę, ale reszta zostawała w domach. Z jabłek robiono przetwory i kompoty, dodawano je do mięs, a przede wszystkim do ciast. Baba drożdżowa z jabłkami łączy dwie domowe tradycje: drożdżowe pieczenie na święta i wykorzystywanie owoców z własnego sadu. Kwaśne jabłka zachowane w piwnicy od jesieni idealnie nadawały się do wiosennego wypieku.
W koszyku wielkanocnym
Baba ma szczególne miejsce w tradycji wielkanocnej. Wkładano ją do koszyka ze święconką jako symbol dostatku i pomyślności na cały rok. Wysoka, dobrze wyrośnięta babka była powodem do dumy gospodyni, a opadnięte ciasto uchodziło za zły znak. Dlatego pieczenie baby otaczano niemal rytualną troską. Mieszkańcy Lublina wspominają, że w dniu wypieku w domu panowała cisza, a dzieciom nie pozwalano biegać po kuchni. Babę pieczono zwykle w Wielki Piątek lub Wielką Sobotę rano, aby zdążyła wystygnąć przed poświęceniem pokarmów w kościele.
Jak powstaje
Sekret baby tkwi w cierpliwości i cieple.
- Wszystkie składniki wyjmuje się wcześniej, aby miały tę samą temperaturę.
- Ciasto wyrabia się ręcznie, długo, aż stanie się gładkie i elastyczne.
- Wyrośnięte ciasto przebija się i zostawia do ponownego wyrośnięcia – nawet trzy razy.
- Do ciasta dodaje się pokrojone, kwaskowe jabłka.
- Masę przekłada się do formy z kominem i rowkami.
- Piecze się ją, unikając otwierania drzwi i przeciągów w kuchni.
- Gotową babę wyjmuje się z pieca bardzo ostrożnie.
Zamknięte drzwi i brak przeciągów to nie przesąd, lecz praktyczna wiedza. Ciasto drożdżowe jest wrażliwe na nagłe zmiany temperatury i łatwo opada. Komin w środku formy sprawia, że baba piecze się równomiernie także w środku. Jabłka kroi się w niewielką kostkę, aby nie obciążały ciasta i nie opadały na dno formy.
Jak smakuje i jak podawać
Dobra baba z jabłkami jest puchata i wilgotna, a kawałki owoców dodają jej soczystości i lekkiej kwasowości. Nie potrzebuje wielu dodatków.
- Pokrojona w grube kromki, z masłem, do porannej kawy.
- Polana lukrem lub oprószona cukrem pudrem na świąteczny stół.
- Lekko podgrzana, z kompotem z jabłek.
Babę przechowuje się owiniętą w lnianą ściereczkę. Po kilku dniach można ją pokroić w kromki i podpiec na patelni z masłem.
Gdzie spróbować
Lublin to miasto z bogatą tradycją kulinarną. Przed Wielkanocą na Starym Mieście i podczas kiermaszy świątecznych pojawiają się stoiska z domowymi wypiekami, w tym z babami drożdżowymi. W okolicznych wsiach koła gospodyń pieką je na jarmarki, festyny i konkursy kulinarne. Po spacerze od Bramy Krakowskiej przez Rynek do Zamku Lubelskiego kawałek baby z jabłkami do kawy jest najlepszym zakończeniem dnia.
Baba drożdżowa z jabłkami łączy wielkanocny koszyk z jesiennym sadem. To ciasto, które wymaga ciszy w kuchni, a odwdzięcza się puszystym miękiszem i smakiem lubelskich jabłek.
Jeśli widzisz błąd we wpisie — napisz proszę do redakcji pod adres info@nietylkopierogi.pl:
- Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Baba (babka) drożdżowa z jabłkami – Lista Produktów Tradycyjnych, wpis 2015
- Urząd Marszałkowski Województwa Lubelskiego, Produkty tradycyjne województwa lubelskiego



