Pierogi skromowskie z kasza jaglaną, serem i miętą

Pierogi skromowskie z kaszą jaglaną, serem i miętą są duże, półkoliste i obustronnie spłaszczone, a ich brzegi zawija się ozdobnie palcami. Mają około 6–7 centymetrów średnicy. Ciasto jest kremowe, elastyczne i sprężyste, a farsz na przekroju ma żółto-kremowy kolor z ciemnymi punkcikami posiekanej mięty. Smak jest delikatny i lekko słonawy, z wyraźnym, orzeźwiającym akcentem mięty. Pierogi pochodzą z Woli Skromowskiej w powiecie lubartowskim i 18 lipca 2016 roku zostały wpisane na Listę Produktów Tradycyjnych (LPT).

Wola Skromowska i pola prosa

Wola Skromowska to sołectwo położone najdalej na północ w gminie Firlej, w powiecie lubartowskim. Krajobraz jest tu zróżnicowany. Część gleb jest uboga w składniki pokarmowe, ale świetnie nadaje się do uprawy prosa, z którego robi się kaszę jaglaną. Nad rzekami leżą żyźniejsze mady, na których rośnie pszenica. W dolinach rozciągają się łąki i pastwiska, dlatego od zawsze hodowano tu bydło, które dawało mleko na sery.

Te trzy składniki, czyli proso, pszenica i mleko, spotykają się w jednym pierogu. Mieszkańcy wsi od dawna gotowali z tego, co mieli pod ręką, i przez pokolenia wypracowali przepis, który przetrwał do dziś prawie bez zmian.

Mięta była obowiązkowa

Starsze mieszkanki Woli Skromowskiej wspominają, że wszystkie produkty na pierogi pochodziły z własnego gospodarstwa. Kaszę jaglaną parowano, a potem mieszano z białym serem. Na 30–40 dekagramów kaszy dawano pół kilograma sera. Do ciasta potrzebny był kilogram mąki, trochę drożdży, sól oraz woda albo mleko, dodawane na oko. Najważniejszym dodatkiem była jednak mięta. Gospodynie podkreślają, że bez niej pierogi skromowskie po prostu nie istnieją.

Ciasto wyrabiano na drewnianej stolnicy. Pierogi lepiono ręcznie i robiono je dużo większe niż zwykłe pierogi. Drożdże sprawiały, że ciasto było miękkie i lekko puszyste, a ozdobnie zawinięte brzegi trzymały farsz w środku podczas gotowania.

Pierogami drzwi otwierano

Dawniej pierogi uważano za symbol dostatku. W Woli Skromowskiej mówiło się nawet, że „pierogami drzwi otwierano”. Oznaczało to, że dobrze przyjęty gość zawsze mógł liczyć na talerz pierogów, a gospodyni, która je podawała, pokazywała w ten sposób gościnność i zamożność domu.

Dziś pierogi skromowskie promuje się podczas wydarzeń w powiecie lubartowskim: rodzinnych majówek, dożynek i pikników. Koła gospodyń wiejskich przygotowują je zgodnie ze starą recepturą, a goście chętnie próbują nietypowego połączenia kaszy, sera i mięty.

Kasza jaglana nadaje farszowi lekko orzechowy smak i sprawia, że jest on sypki, a jednocześnie wilgotny dzięki serowi. Mięta odświeża całość i równoważy słoność farszu. To połączenie może zaskoczyć osoby, które znają tylko pierogi ruskie, ale szybko przekonuje do siebie smakiem.

W tej samej wsi powstają także parowańce skromowskie z serem, czyli drożdżowe kule gotowane na parze. Oba przysmaki pokazują, jak gospodynie z Woli Skromowskiej potrafią wykorzystać to samo ciasto drożdżowe i domowy ser na różne sposoby, w zależności od okazji i pory roku.

Smak i podanie

Aby podkreślić smak i zapach farszu, pierogi skromowskie podaje się przeważnie na ciepło.

• Klasycznie polewa się je świeżo zasmażoną słoniną ze skwarkami.
• Równie popularna jest wersja ze śmietaną.
• Na wierzch można dodać kilka listków świeżej mięty.
• Dobrze pasuje do nich szklanka kefiru lub maślanki.
• Pozostałe pierogi można następnego dnia odsmażyć na maśle.

Przepis: pierogi z kaszą jaglaną, serem i miętą

Na około 30 dużych pierogów. Czas: około 2 godziny, w tym wyrastanie ciasta.

Składniki

• Ciasto: 1 kg mąki pszennej, 20 g świeżych drożdży, około 500 ml ciepłego mleka lub wody, 1 łyżeczka soli
• Farsz: 300 g kaszy jaglanej, 500 g białego sera (twarogu półtłustego), 2–3 łyżki posiekanej świeżej mięty lub 1 łyżka suszonej, sól, pieprz
• Do podania: 100 g słoniny lub śmietana 18%

Przygotowanie

1. Kaszę jaglaną przepłucz gorącą wodą, zalej podwójną ilością osolonej wody i gotuj pod przykryciem 15 minut. Odstaw, aby napęczniała i przestygła.
2. Drożdże rozpuść w odrobinie ciepłego mleka. Mąkę wymieszaj z solą, dodaj drożdże i resztę mleka. Wyrób gładkie, elastyczne ciasto i odstaw pod ściereczką na 30 minut.
3. Ser rozgnieć widelcem, dodaj kaszę i miętę. Dopraw solą i pieprzem. Farsz powinien być wyraźnie miętowy.
4. Ciasto rozwałkuj na grubość około 3 mm i wycinaj szklanką krążki o średnicy 8–9 cm.
5. Na każdy krążek nałóż łyżkę farszu, złóż na pół i mocno sklej brzegi, zawijając je ozdobnie palcami.
6. Pierogi gotuj partiami w osolonym wrzątku przez około 3 minuty od wypłynięcia.
7. Słoninę pokrój w kostkę i wytop na skwarki.
8. Podawaj pierogi gorące, polane skwarkami albo śmietaną.

Gdzie spróbować

Najwygodniejszą bazą jest Lubartów, skąd do gminy Firlej i Woli Skromowskiej jedzie się kilkanaście minut. W okolicy leży też Jezioro Firlej, popularne miejsce letniego wypoczynku. Pierogi skromowskie najłatwiej spróbować podczas majówek, dożynek i pikników organizowanych w powiecie lubartowskim.

Pierogi skromowskie z kaszą jaglaną, serem i miętą to smak pól prosa i nadrzecznych łąk zamknięty w drożdżowym cieście. To przykład kuchni, która z prostych składników tworzy potrawę gościnną i odświętną.

Jeśli widzisz błąd we wpisie — napisz proszę do redakcji pod adres info@nietylkopierogi.pl: