Golonka z kapustą zasmażaną

Golonka z kapustą zasmażaną to ugotowany i podpieczony kawałek wieprzowiny z kością – golonka z nogi przedniej lub tylnej – podana z porcją zasmażanej kapusty. Golonka waży około 80 dag, a kapusta około 200 g. Skórka jest złocistobrązowa, mięso w przekroju od jasnoróżowego do brunatnego, a tłuszcz biało-kremowy. Mięso jest miękkie i łatwo odchodzi od kości. Kapusta ma brązową barwę, gęstą konsystencję, lekko kwaskowy i słony smak oraz zapach gotowanej kapusty, wieprzowiny i przesmażonej cebuli. 11 maja 2016 roku golonka z kapustą zasmażaną została wpisana na Listę Produktów Tradycyjnych (LPT) w kategorii gotowych dań i potraw z województwa łódzkiego.

Nagawki w dolinie Mrogi

Nagawki to wieś w gminie Dmosin, w powiecie brzezińskim. Leży w dolinie rzeki Mrogi, otoczonej malowniczymi Wzniesieniami Łódzkimi. Dmosin to gmina typowo rolnicza, z wieloma małymi rodzinnymi gospodarstwami. Przeważa tu hodowla drobiu i świń oraz uprawa mieszanek zbożowych. Gospodynie przez lata opracowywały przepisy na wiele potraw opartych na lokalnych, łatwo dostępnych produktach.

Jedną z nich była golonka z kapustą zasmażaną. Początkowo przygotowywano ją tylko od święta, z czasem coraz częściej. Według mieszkańców gminy dobra golonka powinna ważyć około 1,5 kg, ale nie mniej niż 1 kg, i nie może być ani zbyt chuda, ani zbyt tłusta. Golonka z kapustą była 95. potrawą z województwa łódzkiego, która trafiła na ministerialną listę.

Długo i pracowicie

Przygotowanie golonki jest długie i pracochłonne. Najpierw wrzuca się ją do wrzącej wody z przyprawami i gotuje. W tym czasie obiera się warzywa, które trafiają do garnka, gdy mięso jest już lekko miękkie. Całość gotuje się do miękkości. Potem golonkę wstawia się do piekarnika z majerankiem i liściem laurowym i piecze około 40 minut, podlewając piwem. Dzięki temu skórka rumieni się i nabiera chrupkości, a mięso staje się aromatyczne.

Kapustę kroi się i gotuje z solą i pieprzem, a potem odcedza. Cebulę, boczek i słoninę kroi się i obsmaża, a następnie łączy z ugotowaną i odciśniętą kapustą. Gotową golonkę podaje się z kapustą zasmażaną oraz z chrzanem lub musztardą i pieczywem.

Wizytówka regionu

Golonka z kapustą zasmażaną stała się elementem promocji regionu. Gospodynie z gminy Dmosin przygotowują ją na lokalne i regionalne imprezy poświęcone dziedzictwu i tradycji Ziemi Łódzkiej. Nagawki są zresztą znane z kilku potraw tradycyjnych – na Liście Produktów Tradycyjnych znalazły się również cepeliny z Nagawek.

To danie pokazuje, jak w rolniczej gminie łączono to, co dawało gospodarstwo: wieprzowinę z własnego chowu i kapustę z ogrodu. Długie gotowanie i pieczenie zmieniały tani, twardy kawałek mięsa w danie godne świątecznego stołu.

W wielu domach golonka z kapustą była daniem na niedzielny obiad lub na większe rodzinne spotkania – chrzciny, imieniny, zakończenie żniw. Jedna duża golonka wystarczała dla dwóch, trzech osób, a kapusty robiło się zawsze więcej, bo odgrzewana na drugi dzień smakowała jeszcze lepiej. Dziś to danie łatwo przygotować w domu, choć wymaga czasu: od wstawienia garnka do podania mijają mniej więcej trzy godziny.

Smak i podanie

• Z chrzanem – ostry chrzan dobrze przełamuje tłustość golonki.
• Z musztardą – klasyczny dodatek do pieczonej wieprzowiny.
• Z pieczywem – z pajdą wiejskiego chleba.
• Z piwem – tym samym, którym podlewa się golonkę w piekarniku.

Przepis: golonka z kapustą zasmażaną

Porcje: 2 osoby. Czas: około 3 godzin.

Składniki

Golonka:

• 1 golonka wieprzowa (1–1,5 kg)
• 2 marchewki, 1 pietruszka, kawałek selera
• 1 cebula
• 3 liście laurowe, 5 ziaren ziela angielskiego, kilka ziaren pieprzu
• 1 łyżka majeranku
• 300 ml jasnego piwa
• sól

Kapusta zasmażana:

• 1 kg białej kapusty
• 100 g boczku
• 50 g słoniny
• 1 duża cebula
• sól, pieprz

Przygotowanie

1. Zagotuj wodę z solą, liśćmi laurowymi, zielem i pieprzem. Włóż golonkę i gotuj około 1,5 godziny.
2. Dodaj obrane warzywa i gotuj dalej, aż mięso będzie miękkie (ok. 30–45 minut).
3. Wyjmij golonkę, natrzyj majerankiem, połóż w naczyniu z liściem laurowym.
4. Piecz w 200°C około 40 minut, co kilka minut podlewając piwem.
5. Kapustę poszatkuj i ugotuj w osolonej wodzie z pieprzem. Odcedź i odciśnij.
6. Boczek, słoninę i cebulę pokrój w kostkę i obsmaż na patelni.
7. Połącz kapustę z boczkiem i cebulą, podsmaż kilka minut i dopraw.
8. Podawaj golonkę na kapuście, z chrzanem lub musztardą.

Wskazówka: wywar z gotowania golonki nie wyrzucaj – to świetna baza na grochówkę lub kapuśniak.

Gdzie spróbować

Golonki z kapustą zasmażaną najlepiej szukać podczas imprez w gminie Dmosin i na łódzkich jarmarkach z produktami tradycyjnymi, gdzie wystawiają się gospodynie z Nagawek. Najwygodniejszą bazą noclegową jest Łódź.

Golonka z kapustą zasmażaną z Nagawek to kawał porządnej, wiejskiej kuchni: cierpliwość, piwo, majeranek i kapusta z boczkiem – dokładnie tak, jak gotowały gospodynie z doliny Mrogi.

Jeśli widzisz błąd we wpisie — napisz proszę do redakcji pod adres info@nietylkopierogi.pl: