Pierogi z bobem i mięsem z Dobryniowa

Pierogi z bobem i mięsem z Dobryniowa mają klasyczny kształt półksiężyca, długość 7–8 centymetrów i szerokość około 5 centymetrów. Ciasto jest jasne, beżowo-żółte, a po przekrojeniu widać ciemniejszy, beżowy farsz. Konsystencja jest miękka, ale ciasto się nie rozpada. W smaku i zapachu dominuje gotowany bób, a w tle wyczuwa się mięso i cebulę. Pierogi pochodzą z Dobryniowa w powiecie krasnostawskim i 14 października 2016 roku zostały wpisane na Listę Produktów Tradycyjnych (LPT).

Dobryniów – mała wieś z długą historią

Dobryniów leży w gminie Łopiennik Górny, kilkanaście kilometrów od Krasnegostawu. To niewielka wieś, w której mieszka nieco ponad sto trzydzieści osób. Jej historia sięga jednak daleko wstecz: w 1570 roku Dobrinow był wsią starostwa krasnostawskiego. Mieszkańcy należą do parafii św. Bartłomieja w Łopienniku. Wokół rozciągają się pola i ogrody, które od pokoleń zapewniały gospodarstwom większość tego, co trafiało na stół.

Pierogi mają w Polsce wielowiekową tradycję, a ich farsz zależy od regionu i pory roku. Robi się je z mięsem, z serem, z owocami albo z kapustą i grzybami. W Dobryniowie od wielu lat szczególnym uznaniem cieszą się jednak pierogi z bobem i mięsem. To połączenie rzadko spotykane w innych częściach kraju, a przy tym bardzo logiczne dla wiejskiej kuchni.

Z ogrodu i z chlewika

Farsz powstaje z produktów, które były dostępne w każdym gospodarstwie. Mieszkańcy wspominają, że dawniej każdy na wsi miał swój ogród, w którym rosły wszystkie potrzebne warzywa, w tym bób. Każdy hodował też świnie, trochę na sprzedaż, a trochę dla siebie na mięso. Bób dawał sycący, lekko słodkawy farsz, a mięso z podgardlem dodawało mu tłustości i wyrazistego smaku.

Sztuka lepienia tych pierogów i tradycja ich przyrządzania sięga w Dobryniowie kilku pokoleń. Mieszkańcy opisują sposób wyrobu krok po kroku. Bób moczyło się w wodzie, a potem gotowało. W osobnym garnku gotowało się mięso z podgardlem. Kiedy wszystko było miękkie, przekręcało się je przez maszynkę. Na tłuszczu podsmażało się cebulę, którą także mieliło się z farszem, a na koniec dodawało się sól i pieprz. Ciasto zagniatano z mąki, wody i soli, lepiono pierogi i gotowano je w wodzie.

Pierogi na co dzień i od święta

W Dobryniowie pierogi z bobem nie są potrawą zarezerwowaną na wielkie okazje. Jedna z mieszkanek mówi, że robi się je często, bo wnuki je lubią, i że raz w tygodniu po prostu muszą być. Pierogi trafiają więc na zwykły rodzinny obiad, ale pojawiają się też przy ważniejszych wydarzeniach.

Tradycję podtrzymuje między innymi Koło Gospodyń Wiejskich. Gospodynie przygotowują pierogi na dożynki, kiermasze i targi, gdzie można spróbować ich prosto z garnka. Dzięki temu przepis nie zamyka się w domowych kuchniach, ale wciąż jest pokazywany gościom i przekazywany młodszym mieszkankom wsi.

Bób ma na Lubelszczyźnie mocną pozycję. Latem gotuje się go w strąkach i je z masłem, ale w Dobryniowie znalazł też miejsce w farszu, dzięki któremu można cieszyć się jego smakiem dłużej. Połączenie z wieprzowiną sprawia, że pierogi są sycące i mogą stanowić pełny obiad.

Smak i podanie

Pierogi podaje się na gorąco, prosto z wody albo przypieczone na tłuszczu.

• Najczęściej polewa się je skwarkami z tłuszczem.
• Delikatniejsza wersja to pierogi z roztopionym masłem.
• Przypiekane na patelni mają chrupiące brzegi i mocniejszy smak.
• Dobrze pasuje do nich kwaśne mleko albo maślanka.
• Na dodatek można podać surówkę z kiszonej kapusty.

Przepis: pierogi z bobem i mięsem

Na około 50 pierogów. Czas: około 2,5 godziny oraz moczenie bobu przez noc.

Składniki

• Farsz: 500 g suszonego lub dojrzałego bobu, 400 g wieprzowiny z podgardlem, 2 duże cebule, 2 łyżki smalcu, sól, pieprz
• Ciasto: 600 g mąki pszennej, około 300 ml ciepłej wody, 1 łyżeczka soli
• Do podania: 100 g słoniny lub boczku na skwarki albo masło

Przygotowanie

1. Bób namocz w zimnej wodzie na noc. Następnego dnia ugotuj go do miękkości i odcedź. Jeśli skórki są twarde, obierz ziarna.
2. Mięso z podgardlem włóż do osobnego garnka, zalej wodą, posól i gotuj około 1,5 godziny, aż będzie miękkie.
3. Cebulę pokrój w kostkę i zeszklij na smalcu.
4. Bób, mięso i cebulę zmiel w maszynce. Dopraw solą i pieprzem do wyraźnego smaku.
5. Z mąki, wody i soli zagnieć gładkie, elastyczne ciasto. Przykryj je miską na 20 minut.
6. Rozwałkuj ciasto cienko i wykrawaj krążki szklanką.
7. Na każdy krążek nałóż łyżeczkę farszu, złóż na pół i dokładnie sklej brzegi.
8. Gotuj partiami w osolonym wrzątku około 3 minut od wypłynięcia.
9. Słoninę pokrój w kostkę i wytop skwarki. Polej nimi pierogi i podawaj od razu.

Gdzie spróbować

Dobrą bazą wypadową jest Krasnystaw, położony kilkanaście kilometrów od Dobryniowa. Z miasta łatwo dojechać do gminy Łopiennik Górny, a najpewniejszą okazją do spróbowania pierogów są dożynki, kiermasze i targi z udziałem miejscowego Koła Gospodyń Wiejskich.

Pierogi z bobem i mięsem z Dobryniowa pokazują, jak wiejska kuchnia potrafi połączyć ogród i gospodarstwo w jednym daniu. Wystarczy bób, kawałek wieprzowiny i dobre ciasto, by powstała potrawa, na którą wnuki czekają co tydzień.

Jeśli widzisz błąd we wpisie — napisz proszę do redakcji pod adres info@nietylkopierogi.pl: