Jabłka odmiany Landsberska

Jabłka odmiany Landsberska mają kulisto-stożkowaty kształt, zielonkawożółtą skórkę z ceglastym rumieńcem po stronie nasłonecznionej i wyraźnymi, jasnymi kropkami przetchlinek. Miąższ jest biały z żółtawym odcieniem, zwarty i soczysty, a smak kwaskowato-słodki, z delikatnym korzennym aromatem. To jedna z niewielu odmian jabłoni, która nosi nazwę polskiego miasta — dawnej nazwy Gorzowa Wielkopolskiego. Od 2014 roku jabłka figurują na Liście Produktów Tradycyjnych (LPT), krajowym wykazie Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Odmiana z Landsbergu

Historia zaczyna się w 1840 roku, gdy w ówczesnym Landsbergu nad Wartą Theodor Heinrich Otto Burchardt, syn nadburmistrza miasta i zapalony sadownik, wysiał nasiona, z których wyhodował nową odmianę. Pierwsze owoce zebrał w 1852 roku. Jabłko szybko zyskało uznanie w niemieckich szkółkach i trafiło do katalogów pomologicznych jako Reneta Landsberska. Rozpowszechniło się w sadach Pomorza, Wielkopolski i Śląska, a później także w innych krajach Europy. W XX wieku, wraz z rozwojem sadownictwa towarowego, stare odmiany zaczęły znikać, a Landsberska przetrwała głównie w przydomowych sadach.

Powrót do Gorzowa

W 2009 roku przy Zespole Szkół Ogrodniczych w Zieleńcu, dzielnicy Gorzowa, założono sad, w którym odmiana wróciła do miejsca swego pochodzenia. Do krajowego wykazu zgłosił ją Jan Skałecki, a o jej popularności świadczy także to, że w tym samym czasie na liście znalazła się szarlotka z landsberską. Dziś jabłko jest jednym z symboli miasta, a sadzonki trafiają do ogrodów mieszkańców.

Zbiór i przechowywanie

Owoce zbiera się w ostatniej dekadzie września. Od razu po zerwaniu są twarde i dość kwaskowe, a pełnię smaku osiągają po kilku tygodniach leżakowania. W chłodni lub chłodnej piwnicy można je przechowywać do połowy grudnia. Z czasem skórka staje się bardziej żółta, a miąższ łagodnieje i nabiera aromatu.

Jak wykorzystać w kuchni

Landsberska to jabłko uniwersalne. Świetnie smakuje na surowo, ale prawdziwie pokazuje się w kuchni, bo podczas pieczenia nie rozpada się całkowicie i zachowuje kwaskowość.

• Na surowo jako owoc deserowy.
• Do pieczonego drobiu, gęsi i kaczki.
• Do racuchów, placków i szarlotki.
• Na dżemy, musy i konfitury.
• Na moszcz i domowy jabłecznik.

Przepis: pieczone jabłka Landsberska z orzechami

Na 4 porcje.

Składniki

• 4 duże jabłka Landsberska
• 40 g posiekanych orzechów włoskich
• 2 łyżki miodu
• 1 łyżka masła
• ½ łyżeczki cynamonu
• garść rodzynek (opcjonalnie)

Przygotowanie

1. Piekarnik nagrzej do 180°C.
2. Jabłka umyj i wydrąż gniazda nasienne, nie przebijając dna.
3. Orzechy wymieszaj z miodem, cynamonem i rodzynkami, nadziej jabłka.
4. Na wierzch połóż po kawałku masła, ułóż w naczyniu żaroodpornym.
5. Piecz 25–30 minut, aż skórka lekko popęka. Podawaj ciepłe.

Jabłka tej odmiany najlepiej przechowywać w chłodnej piwnicy lub spiżarni, w ażurowych skrzynkach, ułożone w jednej warstwie tak, by owoce się nie stykały. Warto regularnie je przeglądać i usuwać te z oznakami psucia, bo jedno nadgniłe jabłko szybko psuje sąsiednie. Do dłuższego przechowywania nadają się tylko owoce zdrowe, zerwane ręcznie, bez obić.

Stare odmiany jabłoni są dziś ważne nie tylko ze względu na smak. Wiele z nich dobrze znosi lokalne warunki, a ich zachowanie pomaga utrzymać różnorodność sadów. Dlatego coraz więcej ogrodów, szkółek i miłośników sadownictwa szuka sadzonek dawnych odmian, a kosztowanie ich owoców staje się pretekstem do odkrywania historii regionu.

Gdzie spróbować

Gorzów Wielkopolski leży nad Wartą, a spacer bulwarem i po odnowionym centrum to dobry początek wycieczki. Jesienią jabłka Landsberska pojawiają się na lokalnych targach i jarmarkach, a w okolicy działają gospodarstwa, które pielęgnują stare odmiany.

Jeśli widzisz błąd we wpisie — napisz proszę do redakcji pod adres info@nietylkopierogi.pl: