Szynka nadwieprzańska
Szynka nadwieprzańska z Baranowa to peklowana, wędzona i gotowana szynka o wiśniowo-brązowej skórce, nagrodzona Perłą 2009. Poznaj jej wyrób, historię i sposoby podania.
Szynka nadwieprzańska ma kształt nieforemnego walca o długości około 30 centymetrów i średnicy około 20 centymetrów, ujętego w siatkę lub obwiązanego sznurkiem. Jej powierzchnia jest brązowa z wiśniowym odcieniem od dymu. Wyrabia się ją w Baranowie nad Wieprzem, a od 2008 roku figuruje na Liście Produktów Tradycyjnych (LPT) prowadzonej przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi. W 2009 roku otrzymała nagrodę „Perła” w konkursie „Nasze Kulinarne Dziedzictwo”.
Jak wygląda i jak smakuje
Szynka powstaje z całego mięśnia tylnej części tuszy wieprzowej, dlatego na przekroju widać naturalny układ włókien i niewielkie przerosty tłuszczu. Kolor wnętrza jest różowy, a brzegi ciemnieją pod wpływem dymu. W smaku szynka jest soczysta, lekko słona, z wyraźnym aromatem wędzenia i przypraw. Dzięki gotowaniu mięso jest miękkie i łatwo kroi się w cienkie plastry, które nie rozpadają się na talerzu.
Jak powstaje
Mięso z szynek rozbiera się ręcznie, oddzielając kości i nadmiar tłuszczu. Następnie przez kilka dni się je pekluje, aby nabrało smaku i trwałości. Peklowane mięśnie formuje się w siatce lub obwiązuje sznurkiem, a potem wędzi dymem z drewna liściastego, który nadaje szynce charakterystyczny wiśniowo-brązowy kolor. Ostatnim etapem jest gotowanie w wodzie, w kontrolowanej temperaturze, aż mięso dojdzie w środku. Po ostudzeniu szynka jest gotowa do sprzedaży.
Wyroby z Baranowa
Polędwica, szynka i kiełbasa nadwieprzańska powstają w masarni Gminnej Spółdzielni „Samopomoc Chłopska” w Baranowie, która działa od 1948 roku. Nazwa całej rodziny wyrobów pochodzi od prowadzonej przez spółdzielnię restauracji „Nadwieprzanka”, a ta wzięła miano od rzeki, nad którą leży miasteczko. Masarnia korzysta z mięsa z tuczników z okolicznych gospodarstw i nie stosuje sztucznych konserwantów. Jej wędliny zdobywały wyróżnienia w konkursie „Nasze Kulinarne Dziedzictwo – Smaki Regionów”.
Najważniejszym wyróżnieniem szynki nadwieprzańskiej jest „Perła” z 2009 roku, przyznawana w konkursie najlepszym produktom regionalnym w kraju. To potwierdzenie, że niewielka spółdzielcza masarnia z Baranowa potrafi utrzymać jakość godną najlepszych tradycyjnych wędlin.
Baranów nad Wieprzem
Miasteczko ma prawa miejskie od 1544 roku i od wieków było ważnym punktem na szlaku z Lublina na Podlasie. Przeprawa przez Wieprz sprawiała, że zatrzymywali się tu kupcy i podróżni, a miejscowi rzemieślnicy, w tym rzeźnicy, mieli stały rynek zbytu. Ślady dawnej świetności widać w układzie rynku i w zabytkowym kościele, a położenie nad rzeką przyciąga dziś kajakarzy i wędkarzy.
Jak podawać
- Na zimno, w cienkich plastrach, z chrzanem i ćwikłą.
- Na wielkanocnym stole i w koszyczku ze święconką.
- Na kanapkach z pieczywem żytnim i ogórkiem kiszonym.
- Pokrojona w kostkę do sałatki jarzynowej.
Szynkę najlepiej przechowywać w lodówce, w papierze lub lnianej ściereczce, i kroić tuż przed podaniem.
Gdzie spróbować
Baranów leży w powiecie puławskim, nad rzeką Wieprz, przy dawnym szlaku z Lublina na Podlasie. Prawa miejskie otrzymał w 1544 roku, a jego położenie przy przeprawie przez rzekę sprzyjało handlowi. Wędliny z miejscowej masarni można kupić w sklepach spółdzielni i spróbować w restauracji „Nadwieprzanka”. Wizytę warto połączyć z wycieczką do Puław, Kazimierza Dolnego albo spływem kajakowym po Wieprzu.
Kupując szynkę na święta, warto wybrać cały kawałek lub grubszy plaster, który łatwiej przechowywać i kroić w domu tuż przed podaniem, tak aby nie tracił soczystości.
Wiśniowo-brązowa szynka z Baranowa to wędlina, która od lat zdobywa nagrody i serca gości restauracji nad Wieprzem.
Gdzie kupić
- Gminna Spółdzielnia „Samopomoc Chłopska” Baranów– Masarnia — strona producenta / sklep, ul. Spółdzielcza 1, 24-105 Baranów, tel. 81 883 40 23, e-mail: biuro@gsbaranow.pl
Jeśli widzisz błąd we wpisie — napisz proszę do redakcji pod adres info@nietylkopierogi.pl:
- Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Szynka nadwieprzańska – Lista Produktów Tradycyjnych, wpis 2008
- Produkty Tradycyjne, Gminna Spółdzielnia „Samopomoc Chłopska” Baranów
